[ 233 ] مقاله در بيان شيب و مراد شيب سفيد شدن موست به زودى و قبل از وقت و اين علت كسانى را كه بجوانى گرفتارند و نمىخواهند كه موى ايشان زود سفيد شود از زن و مرد موجب غم و اندوه است و بسيارانند كه سال ايشان بنود رسيده است و هنوز ريش و موى سر رنگ مىكنند و از آن غافلند كه در حديث قدسى آمده است كه بعدد هر موى كه در بنده سفيد مىشود حضرت حق سبحانه را رحم مىشود و مضمون اين حديث اينست كه حق سبحانه فرموده كه بعزت و جلال من كه هرجا كه موى بندهء من سفيد شود من او را عذاب نكنم و گرفتاران بزينت آن را مىخواهند كه بسياهى پوشند هيهات هيهات . پيرى بسيه كردن مو پوشيدن * حقا كه بود بريش خود خنديدن سفيدى در موى طبيعى مىباشد و غير طبيعى و آنكه طبيعى است از تكرج غذاى حاصل مىشود كه آن غذا ماده موست و اين راى جالينوس است از حكما اطبا و يا سبب استحاله است برگ موى و اين راى و مذهب ارسطوست از حكماء مشائين و غير طبيعى را سبب افراط يبوست است پس بواسطه يبوست سفيد مىشود همچنانكه حال . . . از سبزى و طراوت بسبب عطش حاصل مىشود . . . امراض حاده متحرقه حادث مىشود پس تشبيه . . . كه چيزهاى كه موجب تاخير سفيد شدن موى است . . . است از صغير و كبير و به خوردن و ملازمت هليله پرورده هر روز يك عدد ترك شورباها و اشكنها كه در سفيد شدن موى تقويت يبوست مىكنند و ترك فواكه و جماع و درآمدن حمام كه اينها موجب سفيد شدن موست و در علاج يكى التزام قى است